Stookschaamte of stookverstand, debat DvhN

5 maanden geleden geplaatst

Gisteren (10 februari 2020) organiseerde het Dagblad van het Noorden in Odoorn een debat over houtstook. Als haardenspecialist was ik ook uitgenodigd evenals de voorziter van de branchevereniging van de Nederlands Haarden- en Kachelbranche en vertegenwoordigers van de GGD, Milieudefensie en het Longfonds. 
 

Goed debat over hout stoken met beleid

Allereerst mijn complimenten voor de constructieve manier waarop het Dagblad van het Noorden dit debat georganiseerd heeft. Voor- en tegenstanders kwamen ruimschoots aan het woord en er werd goed gediscussieerd zonder polarisatie in de hand te werken. Jammer dat er bijna niemand aanwezig kon zijn van Brandweer, Gemeenten en Provincie.
 

Stook verstandig of stook niet

De vraagstelling van de avond was.... Kan een mens met goed fatsoen nog een houtvuur stoken? Of dwingen milieu en gezondheid ertoe om de houtkachel of aanverwante producten zoals vuurkorf, tuinkachel en open haard definitief te doven?

Verslaggeving van het debat

Column Herman Sandman over vuur

Zoals altijd kon Herman Sandman het in mijn ogen weer prachtig verwoorden. De column over houtstook van Herman Sandman wil ik jullie dan ook niet onthouden....

Column van Herman Sandman

Ik hou van vuur. Er is weinig rustgevender dan op een bankje zitten kijken naar de vlammen in een buitenhaard. Stilzitten, niks doen, zwijgen, nadenken. Een mens heeft dat af en toe nodig. Tenminste, ik wel.

Maar het kan straks niet meer. Houtstook heeft in ons land inmiddels dezelfde status als Zwarte Piet, moorkop, dieselauto, vlees eten en jodenkoek. Mensen zijn er op tegen, dus we gaan het verbieden.

Ik vind daar iets van. Het is me veel te kort door de bocht. We hebben er last van ja, maar we hebben tegenwoordig overal last van. We kunnen niet door alles een streep zetten omdat een kleine groep in de gordijnen klimt.

Open vuur is slecht

Toegegeven, open vuur is slecht. Het verbranden van hout is, los van temperatuur en snelheid, in wezen hetzelfde als een boomstam die in het bos ligt te verteren, maar er zijn wel degelijk verschillen.

Een bevriende anorganisch chemicus legde uit dat vuur en vertering dezelfde eindproducten opleveren, zoals CO2, water en een beetje minerale, zoutachtige stoffen, maar dat in de houtkachel of op de tuinbrandstapel ook andere stoffen gevormd worden die de typische rooklucht veroorzaken.

En rook is goedbeschouwd heel fijne vaste stof, fijnstof. Daar zijn weer teerachtige tussenproducten aan gebonden en die zijn slecht voor de gezondheid. Kleinschalige houtstook is dus fout, alhoewel, vond ook hij, heel gezellig.

Ook zonder de chemicus had ik het kunnen weten. Een collega zat met gezin op Center Parcs. Er hing een dikke mist en in alle huisjes brandde de open haard. Hij liep naar buiten en dacht dat hij stikte.

Maar, en dat is mijn punt, hoe vaak zitten we met dikke mist op Center Parcs?

Buitenhaard

Wij hebben thuis geen binnenhaard meer, nog wel een buitenhaard. Die gaat eens in de twee, drie, vier weken aan, soms maanden niet. De ene keer regent het, dan weer is er geen tijd, of is het me te veel werk.

Hout haal ik bovendien niet uit Oost-Europa of Baltische staten, maar is afkomstig van de dik dertig bomen op onze kavel die we in 2005 rooiden. Daar stoken we nog steeds van.

Ik lees dat 840.000 Nederlandse huishoudens, 10 procent van het totaal, aan houtstook doet. Maar ook niet dag en nacht. De oude chemicus voelt zich nooit bezwaard, want ‘mijn rook stelt op bosbrandniveau niets voor’. Hij besloot met: ‘Eén open haard is gezellig, ook voor de buurt. Iedereen er een is Peking in de winter. Onmogelijk om te leven.’

Beter eerst focussen op bakje garnalen

De focus op houtstook verbaast. De vraag is of we, zoals wel vaker, het probleem van een enkeling niet te snel op het bordje van iedereen schuiven. In een democratie bepaalt de meerderheid, rekening houdend met de minderheid, maar de indruk bestaat dat het steeds vaker andersom is.

Een inhalatietoxicoloog zei onlangs in deze krant ook dat lastig is te zeggen hoeveel procent houtrook uitmaakt van de totale emissie van verbrandingsstoffen. Want daartoe horen eveneens wegverkeer, industrie en agrarische sector. Zo lang elk bakje garnalen heen en weer is geweest naar Marokko alvorens het bij ons in de supermarkt ligt, kunnen we beter eerst daar op focussen.

Negen maanden korter leven

Het Schone Lucht Akkoord zegt dat we door luchtverontreiniging gemiddeld negen maanden korter leven. Ik vind dat meevallen, afgezet tegen de andere gevaren voor de gezondheid. Houtstook lijkt de nieuwe prostaatkanker. Je krijgt er last van, als je maar oud genoeg wordt. De kans dat je doodgaat aan iets anders is echter groter.

Van stookschaamte heb ik aldus geen last. Waar ik wel iets mee kan, is houtstookalert. Een mooie tussenoplossing, de bekende derde weg in Nederland polderland. Ik wil mijn buitenhaard houden, maar als de omstandigheden slecht zijn, stook ik niet. Dan ga ik op het bankje naar de wind of de mist zitten kijken.

Herman Sandman is verslaggever van Dagblad van het Noorden. Hij sprak deze column maandagavond 10 februari 2020 uit tijdens een debat over houtstook in Odoorn.

Corona update, wij zijn open en staan voor u klaar!

Gratis Stookworkshop 18 september

UITVERKOOP PARTIJ dubbelwandig pijpmateriaal

Installateurs gezocht!

ZZP-ers gezocht installatie Zuid-Holland, Brabant, Utrecht

Check gedaan? Haard aan!